BaZi: Cztery Filary

Policz swoje osiem znaków

Data jest obowiązkowa. Godzina daje czwarty filar, a miejsce - prawdziwy czas słoneczny. Danych nie zapisujemy: wynik czeka pod zaszyfrowanym linkiem.

Dziesięciu Panów Dnia

Czym jest BaZi

Korzenie BaZi, tradycyjnej chińskiej sztuki odczytywania charakteru i cykli życia z chwili narodzin, sięgają dynastii Tang. Uczony Li Xuzhong opisywał wtedy los na podstawie trzech filarów: roku, miesiąca i dnia. Za dynastii Song Xu Ziping dodał filar godziny i przesunął punkt ciężkości odczytu z roku na pień dnia, który odtąd reprezentuje rdzeń charakteru. Od jego imienia metoda bywa nazywana Zi Ping, a w wielu szkołach do dziś mówi się o niej jako o klasycznej formie BaZi. Podstawą systemu są dwa zestawy znaków. Dziesięć pni niebiańskich (Tian Gan) to pięć żywiołów, każdy w wersji yang i yin: Jia i Yi to Drewno, Bing i Ding Ogień, Wu i Ji Ziemia, Geng i Xin Metal, Ren i Gui Woda. Dwanaście gałęzi ziemskich (Di Zhi) łączy się ze zwierzętami chińskiego zodiaku, od Szczura po Świnię. Pnie i gałęzie tworzą pary według stałego porządku: pień yang zawsze z gałęzią yang, pień yin z gałęzią yin. Dlatego zamiast 120 kombinacji powstaje cykl 60 par, od Jia Zi do Gui Hai, który powtarza się w latach, miesiącach, dniach i godzinach.

Osiem znaków i cztery filary

Tablica BaZi składa się z czterech filarów: roku, miesiąca, dnia i godziny narodzin. Każdy filar ma dwa piętra. U góry stoi pień niebiański, który wyraża energię jawną i łatwą do rozpoznania. Na dole znajduje się gałąź ziemska, czyli jedno z dwunastu zwierząt, a w niej ukryte pnie, zwykle od jednego do trzech. To one pokazują, co działa głębiej, pod powierzchnią, i często tłumaczą cechy, których nie widać na pierwszy rzut oka. Razem daje to osiem widocznych znaków i kilka ukrytych. Tradycja przypisuje filarom różne obszary życia. Filar roku opowiada o korzeniach: rodzinie pochodzenia, przodkach i środowisku, z którego się wyrasta. Filar miesiąca wiąże się z młodością, rodzicami, drogą zawodową i porą roku, w której nastąpiły narodziny, dlatego ma duży wpływ na siłę żywiołów. Filar dnia mówi o samym rdzeniu charakteru, a jego gałąź opisuje sferę związku i najbliższych relacji. Filar godziny łączy się z dziećmi, planami, marzeniami i późniejszymi latami życia. Odczyt zawsze obejmuje całość, bo filary wzajemnie na siebie oddziałują.

Pan Dnia

Pan Dnia, po chińsku Ri Zhu, a w literaturze anglojęzycznej Day Master, to pień niebiański filaru dnia. Od czasów Xu Zipinga stanowi centrum całego odczytu: reprezentuje rdzeń charakteru, naturę i sposób reagowania na świat, a wszystkie pozostałe znaki interpretuje się w relacji do niego. Pniem dnia może być jeden z dziesięciu znaków. Każdy łączy żywioł z biegunowością: Jia to Drewno yang, Yi Drewno yin, Bing Ogień yang, Ding Ogień yin, Wu Ziemia yang, Ji Ziemia yin, Geng Metal yang, Xin Metal yin, Ren Woda yang, Gui Woda yin. Pnie yang opisuje się jako bardziej ekspansywne i bezpośrednie, pnie yin jako subtelniejsze i elastyczne, choć żadna z tych odmian nie jest lepsza. Ten sam Pan Dnia może być silny albo słaby. Najwięcej zależy od pory roku, czyli gałęzi miesiąca: Drewno rośnie w siłę wiosną, Ogień latem, Metal jesienią, Woda zimą, a Ziemia na przełomach pór. Liczy się też wsparcie innych znaków, które mają ten sam żywioł albo go rodzą, oraz korzenie w ukrytych pniach gałęzi. Siła nie jest oceną, tylko wskazuje, czego tablica potrzebuje do równowagi.

Dziesięć Bogów

Dziesięć Bogów, po chińsku Shi Shen (十神), to nazwy relacji, w jakich pozostałe pnie tablicy pozostają wobec Pana Dnia. Nie należy ich mylić z Bogiem Jedzenia, którego nazwa w zapisie bez tonów brzmi tak samo. Kluczem są dwa cykle żywiołów: rodzenia, w którym Drewno rodzi Ogień, Ogień Ziemię, Ziemia Metal, Metal Wodę, a Woda Drewno, oraz panowania, w którym Drewno rządzi Ziemią, Ziemia Wodą, Woda Ogniem, Ogień Metalem, a Metal Drewnem. Pień o tym samym żywiole co Pan Dnia to Przyjaciel albo Rywal. Żywioł, który Pan Dnia rodzi, daje Boga Jedzenia albo Buntownika. Żywioł, którym Pan Dnia rządzi, to Bogactwo pośrednie albo bezpośrednie. Żywioł, który rządzi Panem Dnia, to Siedem Zabójstw albo Urzędnik. Żywioł, który rodzi Pana Dnia, to Pieczęć pośrednia albo bezpośrednia. O wyborze nazwy w każdej parze decyduje biegunowość. Gdy pień ma tę samą biegunowość co Pan Dnia, mówi się o wariancie pośrednim, a przy przeciwnej o bezpośrednim. W parach o innych nazwach zasada jest identyczna: tę samą biegunowość mają Przyjaciel, Bóg Jedzenia i Siedem Zabójstw, przeciwną Rywal, Buntownik i Urzędnik.

Filary Szczęścia

Filary Szczęścia, po chińsku Da Yun, to dziesięcioletnie okresy, które w BaZi opisują zmieniający się klimat kolejnych etapów życia. Wyrastają z filaru miesiąca: pierwszy okres to para pnia i gałęzi sąsiadująca z nim w cyklu 60, a każdy następny przesuwa się o jeden krok dalej. Kierunek może być prosty, do przodu w cyklu, albo wsteczny. Moment wejścia w pierwszy Filar Szczęścia wynika z odległości narodzin od terminu słonecznego jie. Przy kierunku do przodu liczy się dni do najbliższego kolejnego terminu, przy wstecznym do poprzedniego, a tradycyjna proporcja mówi, że trzy dni odpowiadają jednemu rokowi życia. Jeden dzień to więc cztery miesiące. Dlatego pierwsze okresy zaczynają się w różnym wieku, od pierwszych miesięcy do mniej więcej dziesięciu lat. Tradycyjnie kierunek zależy od płci i biegunowości pnia roku: mężczyźni urodzeni w roku yang i kobiety urodzone w roku yin idą do przodu, w pozostałych przypadkach wstecz. Kalkulator nie pyta o płeć, dlatego pokazuje oba warianty obok siebie. Każdy okres czyta się w relacji do Pana Dnia: pień nadaje mu ton przez jednego z Dziesięciu Bogów, a gałąź wpływa na porę i siłę żywiołów.

Sześćdziesiąt filarów dnia

Każdy dzień ma swój filar z cyklu sześćdziesięciu par pnia i gałęzi. Filar dnia urodzenia to najbliższy portret Pana Dnia.